Veilig
Afgelopen week keek ik "Generatie Bhagwan", een ontluisterende docu over het lot van de kinderen (en het misbruik dat plaatsvond) in deze Bhagwan communes. Ook keek ik "Klinkt als een sekte", een sterk programma mede door de (ervarings)deskundige presentator Israel van Dorsten en openhartigheid van de geïnterviewden. Beide programma’s vond ik zeer indrukwekkend.
En nodig. Het deed mij nog maar weer eens beseffen hoe precair een (geloofs)gemeenschap is. Hoe makkelijk het mis kan gaan en scheef kan groeien. Hoe, naast alle mooie dingen die een gemeenschap kan bieden, machtsmisbruik kansen krijgt in het isolement dat ontstaat. Hoe dat nog steeds en steeds weer gebeurt.
Enkele jaren geleden schreef ik daarover op facebook een soort checklist:
Wanneer je je grenzen aangeeft, wordt dat geaccepteerd en gehonoreerd.
Er wordt niet moeilijk gedaan over jouw grenzen.
Er wordt niet geprobeerd om je alsnog over te halen om over de grens die je aangeeft heen te stappen.
Wanneer je wil stoppen, tijdens wat voor activiteit ook, is dat altijd oke.
Als je feedback terug geeft aan een leider, wordt dit aangenomen en serieus genomen. Er is ruimte voor de feedback. De feedback wordt niet omgedraaid en wordt niet als een persoonlijke aanval teruggekaatst.
Er is ruimte voor verschillen in meningen en opvattingen.
Je hoeft nooit iets te ontkennen of weg te doen wat tot de kern van jouw Zijn behoort (zoals bijvoorbeeld geaardheid, gender, etc).
Je mag altijd contact blijven houden met familie en vrienden.
De weg die je gaat, is jouw weg en het is prachtig om te zoeken. Luister altijd naar je intuïtie. Meestal heeft je onderbuikgevoel gelijk. Luister daar naar. Als je voelt dat je je ergens niet prettig voelt, luister daar naar. Als je iets niet wil, ook al weet je (nog) niet precies waarom, luister daar naar.
Ik deel dit verhaal ook omdat het marktaanbod aan persoonlijke coaches, (spirituele) begeleiders en therapeuten steeds groter wordt. Als je zoekende bent, check dan alsjeblieft eerst bij wie je op gesprek of in behandeling gaat! Heeft diegene ervaring? Zijn er referenties? Hoeveel cliënten heeft iemand al gehad?
Negatieve ervaringen die ik zelf ondervond zijn gelukkig op één hand te tellen en dragen bij lange na niet het gewicht zoals de ervaringen van de mensen in bovengenoemde programma’s, maar maakten toch op hun eigen manier indruk in mijn leven. Een leider op een jongerenvakantie waarbij ik mee was die op een afgelegen plek met mij wilde bidden. Die mijn schouders, ‘ze zitten zo vast’, zonder te vragen begon te masseren. Die ‘toevallig’ ook moest douchen toen ik ging en in het hokje naast mij kroop. Een cursus waarbij we alle deelnemers aan het begin en aan het einde van elke cursusdag moesten knuffelen, want zo ‘ging dat nu eenmaal’. Achteraf denk ik: waarom eigenlijk? Toen ik op een vervolg midweek aangaf dat niet te willen doen, hoefde het niet. Maar ik was de enige en viel daarmee tegelijk ook weer wat buiten de groep. Ecstatic dance avonden waarbij er net te lang werd vastgehouden, geknuffeld, gekroeld. Oefeningen waarbij je in elkaar ogen moet kijken, wat op zich mooi kan zijn, maar ik heb er altijd een hekel aan gehad en gehouden. Want eerst moet je leren: dat je kunt aangeven ‘dit wil ik niet’. Ook niet als iedereen het doet.
Dit zijn enkele voorbeelden en dragen kleine momenten die mij bij zijn gebleven. Het heeft mij altijd alert gehouden, ook op mijn eigen rol als predikant. Ik hoop dat ik in die rol bijdraag aan gemeenschappen die gezond zijn, grenzen respecteren en bouwen aan veilige ruimtes. En dat ik zelf in mijn rol en persoon veilig ben en open voor feedback.